Краків

                     Kraków

   Kraków — trzecie co do wielkości miasto w Polsce (po Warszawie i Łodzi).
Pierwsza historyczna wzmianka o Krakowie pochodzi z 965 roku. Już wtedy był
to ważny ośrodek handlowy i polityczny, który od 1000 roku został siedzibą
biskupstwa. W XIV-XVIII wieku w Krakowie odbywały się koronacje królów
polskich, a od XI do końca XVI wieku Kraków pełnił rolę stolicy państwa.
Za panowania króla Kazimierza Wielkiego (1333 — 1370) miasto szybko się
rozwija i uzyskuje szereg wspaniałych budowli gotyckich. W 1364 założony
został pierwszy w Polsce uniwersytet, dawna Akademia Krakowska, dzisiaj
Uniwersytet Jagielloński.
    W wieku XIV wzniesiono wspaniały gotycki kościół Mariacki. W środku
kościoła znajduje się olbrzymi ołtarz Wita Stwosza wysokości 13 i szerokości 11
metrów — piękne dzieło europejskiej sztuki gotyku. Kościół zdobiony jest
wspaniałymi witrażami, wykonanymi w XIX wieku pod kierunkiem Jana Matejki.
Pośrodku Rynku Głównego znajdują się Sukiennice z XIV wieku — jak mówi
nazwa — wzniesione dla handlu suknem. Przebudowane w okresie renesansu,
stanowią one teraz prawdziwą ozdobę centrum miasta.
Niedaleko Sukiennic stoi kościółek Św.Wojciecha z przełomu XI і ХП
wieku, najstarszy sakralny zabytek Krakowa. Z drugiej strony znajduje się
gotycka wieża, która pozostała od czternastowiecznego ratusza.
Naprzeciwko głównego wejścia do Sukiennic stoi pomnik Adama
Mickiewicza, stale dekorowany kwiatami. Razem z pomnikami Tadeusza
   Kościuszki i bitwy Grunwaldzkiej został zniszczony przez hitlerowców, ale w
1955 r. odnowiony. Pomnik Grunwaldzki odbudowano w 1976 r., a pomnik
Tadeusza Kościuszki został podarowany przez mieszkańców Drezna po wojnie.
Dziś Kraków jest miastem, które najczęściej zwiedzają turyści w Polsce.
Oprócz tego, jest ośrodkiem życia kulturalnego i artystycznego — wiele tu
muzeów, galerii, teatrów, sklepów artystycznych. Sam zamek królewski Wawel
jest zbiorem zabytków architektury i sztuki, znajduje się tu bowiem rezydencja
królewska, rotunda, katedra Wawelska. W podziemiach katedry znajdują się
grobowce polskich królów, a również A.Mickiewicza, J.Słowackiego, C.Norwida
i innych wybitnych synów Polski.
   Od roku 1978 Kraków jest wpisany na listę “Światowego dziedzictwa
kultury” UNESCO jako jeden z pierwszych dwunastu zespołów urbanistyczno-
architektonicznych na świecie.

artystyczny — мистецький
biskupstwo — єпископат
centrum — центр
dziedzictwo — спадщина
dzieło — витвір
gotycki — готичний
katedra — кафедральний собор
lista — список
olbrzymi — гігантський
ołtarz — вівтар
oprócz — крім, опріч
ośrodek — осередок
prawdziwa — справжня
przełom — злам, межа (століття)
rotunda — каплиця круглої форми
sakralny — релігійний
stale — постійно
szereg — ряд
sztuka — мистецтво
uzyskiwać — отримувати
wspaniały — прекрасний
wybitny — видатний
wzniesiono — збудовано
zbiór — збір; вмістилище
zespół — ансамбль