Увага!!! Тема уроку
Наказовий спосіб дієслів
Основна частина уроку
Наказовий спосіб вживаємо тоді, коли вимагаємо від слухача виконання якоїсь дії: читай, пиши, прибери.
НАКАЗОВИЙ СПОСІБ ДІЄСЛІВ
Wyjdź stąd!
Włącz telewizor.
Podaj mi tę książkę.
—
ty pisz; chodź, krzycz
on, ona, ono niech pisze, niech chodzi, niech krzyczy
my piszmy, chodźmy, krzyczmy
wy piszcie, chodźcie, krzyczcie
oni, one niech piszą, niech chodzą, niech krzyczą
Зверніть увагу, що для першої особи однини розпоряджень не даємо.
У третій особі однини та множини використовується
чарівне слово “niech”-нехай.
Його додають до дієслів у теперішньому часі відповідно у третій особі однини чи множини.
Нехай він/вона/воно копає = Niech kopie!
Нехай вони копають=Niech kopią!
Осільки у польських дієслів є чотири дієвідміни, то спробуємо знайти певні закономірності, щоб правильно створити для дієслів цю форму.
Погляньте на третю особу множини. Відкидаючи літеру а, отримаємо другу особу однини для :
wołają–wołaj, kochają –kochaj, sprzątają–sprzątaj
Тепер до другої особи однини додамо my i отримаємо першу особу множини,
wołaj-wołajmy, kochaj-kochajmy, sprzątaj-sprzątajmy
або додаймо cie, отримаємо другу особу множини:
wołaj-wołajcie, kochaj-kochajcie, sprzątaj-sprzatajcie
Цей спосіб можна застосувати для дієслів третьої та четвертої дієвідмін.
wołam-wołasz, kocham-kochasz, sprzatam-sprzatasz-III
rozumiem-rozumiesz, umiem-umiesz -IV
Rozumiej, rozumiejmy, rozumiejcie
Для дієслів першої та другої дієвідміни у наказовому способі головне утворити другу особу однини, бо перша і друга особа множини утворюється аналогічно до попередніх дієвідмін:
Тренуємо читання
Na Mazurach
Pamiętam, to było jakieś 5 – 6 lat temu, wybraliśmy się ze znajomymi na Mazury. Pewnie wiecie, że jeziora mazurskie, połączone ze sobą kanałami, to jeden wielki szlak żeglowny. Wsiedliśmy w Giżycku na wynajęty wcześniej jacht i popłynęliśmy na północ w kierunku Sztynortu. Cieszyliśmy się nie tylko z żeglowania – nasi mężowie to prawdziwi pasjonaci zmagań z wiatrem i wodą – ale także z otaczającej nas przyrody. Nie muszę nikomu zachwalać mazurskich krajobrazów, wiadomo, że tu jeszcze można znaleźć dzikie miejsca, podglądać ptaki, posłuchać ciszy. Mieliśmy też w planach trochę zwiedzania: ruiny zamków, stare dwory, bunkry poniemieckie. Wszystko jednak potoczyło się inaczej. Do dziś, gdy o tym mówię, czuję gęsią skórkę. To był drugi dzień naszej wyprawy. Piękna pogoda, wspaniałe warunki i nagle… robi się szaro, ciemno. Jezioro zmienia się w piekło. Wiatr przewraca łodzie jak dziecięce zabawki. To był sztorm – „Biały Szkwał” – zjawił się niespodziewanie. Zanim się zorientowaliśmy, co się dzieje, nasz jacht był już pod wodą. Pierwsza myśl to wyratować dzieci. Potem już tylko było ważne, żeby utrzymać się na powierzchni, nie utonąć. Ratownicy wyłowili nas dopiero po dwóch godzinach, to były najgorsze godziny w moim życiu! Jak to się stało, że nikt nie ostrzegł żeglarzy przed zbliżającym się sztormem? Wiatr wiał z siłą 12 stopni w skali Beauforta, zatopił 40 jachtów, ratownicy wyłowili ponad osiemdziesięciu rozbitków. Niestety były też ofiary śmiertelne.
Граматичні вправи
Proszę połączyć antonimy.
otwórz wyłącz
wyślij wklej
zapisz zamknij
zaloguj się usuń
włącz odbierz
wytnij wyloguj się
Proszę uzupełnić.
Państwo Maj wyjeżdżają do Paryża, a Karol jedzie na obóz w Bieszczady. Pani Maj przygotowała dla syna długą
listę rzeczy, o których ma pamiętać.
Karol, przed wyjazdem:
1. (spakować) …………………………Spakuj plecak!
2. (wziąć) …………… paszport!
3. (zapłacić) ………………………… rachunki!
4. (zadzwonić) …………………………….. do babci!
5. (odwołać) …………………………….. wizytę u dentysty!
6. (posprzątać) ………………………………………….. swój pokój!
7. (wyrzucić) ………………………… śmieci!
8. (podlać) ………………………… kwiaty!
9. (odkurzyć) ………………………… całe mieszkanie!
10. (wyłączyć) ………………………… komputer!
11. (zgasić) ……………….. światło!
12. (zamknąć) …………………………….. drzwi!
Proszę przekształcić zdania.
1. Proszę zaczekać.
(ty) Zaczekaj !
2. Proszę to dać!
(wy) ………………………… to!
3. Proszę otworzyć!
(wy) ……………………………………… !
4. Proszę nie zostawać!
(ty) …………………………………………………… !
5. Proszę przeprosić!
(wy) ………………………………………………. !
6. Proszę zrozumieć!
(ty) ………………………… !
7. Proszę poszukać!
(my) ………………………………………….. !
8. Proszę odwiedzić babcię!
(ty) …………………………….. babcię!
9. Proszę jej pomóc!
(wy) …………………………………. jej!
10. Proszę to zrobić!
(my) ………………………… to!
Що потрібно засвоїти на цьому уроці?
Вміти утворювати наказовий спосіб дієслів